موسەنا ئەمین: لە بەغدا هەرشتێک پەیوەندی بە هەرێمی کوردستانەوە هەبێت رادەوەستن لەسەری

11:36 - 19/09/2023

3821جار خوێندراوەتەوە

خه‌ندان-

دوای چاوەڕوانییەکی زۆری هەڵەبجەییەکان بۆ دەنگدان لەسەر پڕۆژەیاسای بە پارێزگاکردنی هەڵەبجە وەک 19هەمین پارێزگای عێراق، ئایندەی دوایین بڕیار لەسەر پڕۆژە یاساکە هێشتا بە نادیاری ماوەتەوە، ئەندامێکی شاری هەڵەبجەش لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق دەڵێت، لە بەغدا "کەشێکی ناتەندروست" دژ بە هەرێمی کوردستان لە ئارادایە.

ئەگەر چی بڕیاربو دوێنێ دووشەممە، (18ی ئه‌یلولی 2023) دەنگ لەسەر پڕۆژە یاساکە بدرێت، بەڵام بڕگەی دەنگدان لەسەر پڕۆژەیاساکە هەڵگیرا بۆ دانیشتنی رۆژی سێشەممە، دواتر دانیشتنەکەی ئەمڕۆش بەهۆی ناکۆکی لەسەر پڕۆژە یاساکە ئەنجامنەدرا.

هەندێک کەس دەیانەوێت ناوی هەندێک شوێنی دیکە بکەنە بیانو تا ئەم پرسی بە پارێزگاکردنی هەڵەبجە ڕابگرن
موسەنا ئەمین، ئەندامی پەرلەمانی عێراق بە دەنگی ئەمریکای راگەیاند، "هەندێک کەس دەیانەوێت ناوی هەندێک شوێنی دیکە بکەنە بیانو تا ئەم پرسی بە پارێزگاکردنی هەڵەبجە ڕابگرن، هاوکات کەشوهەوایەکی ناتەندروست لە بەغدا هەیە؛ هەرچی پەیوەندی بە هەرێمەوە بێت ڕادەوەستن لەسەری، ئێمەش پێمان ڕاگەیاندون هەر هەڵوێستێکی لەم جۆرە لەسەری ڕادەوەستین، ڕای گشتی لێئاگاداردەکەینەوە، هەرناوچەیەکی دیکەش کە داوای بە پارێزگاکردن دەکەن ئێمە دژی نین و هەرکاتێک بە ڕێکارەکاندا تێپەڕبو ئەوا ئێمەش دەنگی پێدەدەین".
 سەرۆکی پەرلەمان رەزامەند نەبوە، لەبەر هەرفشارێک لەسەریەتی دانیشتنەکە نەکرا
ئاماژه‌ی به‌وه‌شكردوه‌، "ئەمڕۆ لەبەر ئەوەی پرسی دەنگدان لەسەر پڕۆژەیاسای بە پارێزگاکردنی هەڵەبجە لەبەرنامەی کار نەبو، بۆیە دانیشتنی پەرلەمان نەکرا، هەردو جێگری سەرۆکی پەرلەمان لەگەڵ ئەوەبون ئەمڕۆ دانیشتن هەبێت و دەنگدان لەسەر بە پارێزگاکردنی هەڵەبجە لە خشتەی کاردا هەبێت، بەڵام سەرۆکی پەرلەمان رەزامەند نەبوە، لەبەر هەرفشارێک لەسەریەتی دانیشتنەکە نەکرا، رەنگە سبەینێ چوارشەممە کۆبونەوەی فراکسیۆنەکان بکرێت کە بڕیاربوو ئەمڕۆ بکرێت و نەکرا، تا ئەم بابەتە یەکلا بکرێتەوە".
ئێستا بە پارێزگاکردنی تەلعەفەر لەلایەن شیعەکان و بە پارێزگاکردنی فەلوجە لەلایەن سونەکانەوە تێکەڵکراوە
موسەنا ئەمین باسی له‌وه‌شكرد، "ئێستا بە پارێزگاکردنی تەلعەفەر لەلایەن شیعەکان و بە پارێزگاکردنی فەلوجە لەلایەن سونەکانەوە لەگەڵ پرسی دەنگدان لەسەر پڕۆژەیاسای بە پارێزگاکردنی هەڵەبجە تێکەڵکراوە".

هەوکات ئەندامێکی پەرلەمانی عێراق لە جوڵانەوەی نەوەی نوێ دەڵێت بڕیاربو ڕۆژی پێنجشەممەی ڕابردو دەنگ لەسەر پڕۆژەیاسای بە پارێزگاکردنی هەڵەبجە بدرێت، بەڵام فراکسیۆنە کوردیەکان بەتایبەت یەکێتی پارتی ئامادەنەبوون لە دانیشتەکەدا.
نازانرێت لە دانیشتنی سبەینێش بڕگەی دەنگدان لەسەر پڕۆژە یاساکە هەیە یان نیيە
ئاریان تاوەگۆزی، ئەندامی پەرلەمانی عێراق لە لێدوانێکدا بەدەنگی ئەمریکای ڕاگەیاند، "نازانرێت لە دانیشتنی سبەینێش بڕگەی دەنگدان لەسەر پڕۆژە یاساکە هەیە یان نيیە، زۆرینەی ئەو لایانانەی کە ئێستا دژی پڕۆژە یاساکەن ئەو لایەنانەن کە لە حکومەتدان و هاوپەیمانیان هەیە و هاوپەیمانی یەکێتی و پارتین، پێوێستە ئەوان لەسەر ئەم بابەتە هەڵوێستیان هەبێت".

پەرلەمانتارەکە وتی، هەریەک لە دەوڵەتی یاسا و محه‌مه‌د حەلبوسی، سەرۆکی پەرلەمانی عێراق و ئەندام پەرلەمانەکانی نزیک لە حەلبوسی داوایان کردوە کە پرسی دەنگدان لەسەر بە پارێزگاکردنی هەڵەبجە دوابخرێت.
نابێت پرسی هەڵەبجە تێکەڵ بە هیچ ناوچەیەکی دیکە بکرێت
تاوەگۆزی دەڵێت، "نابێت پرسی هەڵەبجە تێکەڵ بە هیچ ناوچەیەکی دیکە بکرێت، لەبەر ئەوەی بە ڕەسمی لەسەر ئاستی حکومەتی عێراق و دەسەڵاتی دادوەری لەعێراق ئەوەیان ڕاگەیاندووە کە هەڵەبجە جینوساید کراوە، بریندارەکانی ئێستاش بەدەست چەکی کیمیاویەوە دەناڵێن. ئەگەر گرفتەکە ئەوەبێت کە عێراق لە 18 پارێزگاوە ببێت بە 19 ئەوا پێمان باشە زیاتریش بێت، بۆیە ناکرێت هەڵەبجە تێکەڵ بەهیچ بابەتێکی دیکە بکرێت".