وتەبێژى حکومەتى هەرێم: بەکارهێنان و فرۆشتنی ماددەى هۆشبەر له‌ كوردستان تەشەنەی کردوە

07:18 - 28/06/2022

1121جار خوێندراوەتەوە

خه‌ندان-

وتەبێژى حکومەتى هەرێمى کوردستان رایگه‌یاند، بەپێی ئەو ئامارانەی کە لەبەر دەستدایە بەکارهێنان و فرۆشتنی ماددەى هۆشبەر لە هەرێمى کوردستان تەشەنەی کردوە، دەشڵێت، "هەرچەندە نەگەیشتوەتە ئاستێک کە جێگەی مەترسی بێت و لە چاو هەمو وڵاتانی دراوسێش دەتوانین بڵێین هەرێمی کوردستان لە هەمویان باشترە".

جوتیار عادل، وتەبێژى حکومەتى هەرێمى کوردستان ئه‌مڕۆ سێشه‌ممه‌ له‌ وتارێكدا له‌میانی به‌شداریكردنی له‌كۆنفراسێكدا كه‌ تۆڕی هەماهەنگی ڕێکخراوەکان CNO رێكیخستبو، له‌باره‌ی پرسی مادده‌ی هۆشبه‌ر له‌ هه‌رێمی كوردستان، رایگه‌یاند، "ماددە هۆشبەرەکان مەترسییەکی جیهانییە، کە بەهۆی کرانەوەی جیهان و ئاسانکاری لە گەشتکردن و پەیوەندیکردن لە رێگەی تەکنەلۆژیاوە هەنگاوەکانی بڵاوبونەوەی ئەو ماددەیە خێراتر بوە، لە هەمان کاتدا قەیرانی ئابوری ودارایی دۆخێک دەخوڵقێنن  بەکارهێنەری ئەم ماددەیە زیاتر دەکات". 

هەرێمى کوردستان بەهۆی هەڵکەوتەکەیەوە ئەگەرى بەرکەوتنى پڕیشکى جۆرەها کێشە و ئاگرى هەیە
ئاماژه‌ی به‌وه‌شكرد، هەرێمى کوردستان بەهۆی هەڵکەوتەکەیەوە ئەگەرى بەرکەوتنى پڕیشکى جۆرەها کێشە و ئاگرى هەیە، هەندێک پرس هەن کە هێواشن و درەنگ هەستىان پێ دەکرێت، بەڵام لە شەڕى ڕاستەوخۆ مەترسیدارن، بۆ نمونە ماددەى هۆشبەر کە لە ئێستادا و سەرەڕای کارە بەردەوامەکانی حکومەتی هەرێمی کوردستان بۆ ڕوبەڕوبونەوەی ئەو بابەتە، بەڵام بەپێی ئەو ئامارانەی کە لەبەر دەستدایە بەکارهێنان و فرۆشتنی ماددەى هۆشبەر لە هەرێمى کوردستان تەشەنەی کردوە، "هەرچەندە نەگەشتوەتە ئاستێک کە جێگەی مەترسی بێت و لە چاو هەمو وڵاتانی دراوسێش دەتوانین بڵێین هەرێمی کوردستان لە هەمویان باشترە". 
 تاوەکو ئێستا لە هەرێمی کوردستان هیچ جۆرە ماددەیەکی هۆشبەر بەرهەمنەهاتوە
جوتیار عادل وتیشی، "ئەوەش کە زیاتر جێگەی دڵخۆشییە ئەوەیە کە تاوەکو ئێستا لە هەرێمی کوردستان هیچ جۆرە ماددەیەکی هۆشبەر بەرهەمنەهاتوەو ئەوەی هەبوە هەموی لە وڵاتانی دەوروبەرەوە بۆمان دێت، كە ئەویش وەکو ترانزێت دێت و بۆ وڵاتانی دیکە دەنێردرێت کە رێژەیەکی زۆر کەمە و توانراوە 70%  بۆ 80%ـی ئەوانەی کاری ترانزێیان بەو ماددە کردوە دەستگیر بکرێن". 
لە شەش مانگی ئەمساڵیش 999 کەس دەستگیرکراون
باسی له‌وه‌شكرد، "بەپێی ئەو ئامارانەی کە لەبەر دەستە تەنها لە ساڵی 2021دا 1943 کەس دەستگیرکراون و لە شەش مانگی ئەمساڵیش 999 کەس دەستگیرکراون، بۆیە ئامارەکان ئەوەمان پێ دەڵێن کە رێژەکە لە زیادبوندایە". 
لە نێو ئەو کەسانەی کە توشبون هەموو تەمەنەکانی تێدایە لە 18 ساڵییەوە بگرە تا دەگات بە 50 ساڵی
وتەبێژى حکومەتى هەرێم ئه‌وه‌شی خستوه‌ته‌ڕو، "لە نێو ئەو کەسانەی کە توشبون هەموو تەمەنەکانی تێدایە لە 18 ساڵییەوە بگرە تا دەگات بە 50 ساڵی و سەروتریش و لە هەمو ئاستێکی روشنبیری تێدایە، بەڵام ئەوەی جێگەی دڵخۆشییە تاوەکو ئێستا لە هەرێمی کوردستان بازرگانی گەورەی ماددەی هۆشبەر نییە و ئەوەی هەیە زیاتر گواستنەوەی ماددەی هۆشبەرە، خەڵکانێک بەکاردەهێندرێن و خەڵکانێک کە لەبەرامبەر بڕێک پارە ماددەی هۆشبەریان پێ دەگواسترێتەوە بۆ نێو شارەکان". 
 لە هەرێمی کوردستان هیچ جۆرە ماددەیەکی هۆشبەر بەرهەم نایەت و ئەوانەش لە هەرێمی کوردستان هەن
رونیشیكرده‌وه‌، "تاوەکو ئێستا لە هەرێمی کوردستان هیچ جۆرە ماددەیەکی هۆشبەر بەرهەم نایەت و ئەوانەش لە هەرێمی کوردستان هەن، ماددەی هۆشبەری دەستکردن، هەروەها چەند جۆرێک دەرمانی پزیشکیش هەن کە وەک ماددەی هۆشبەری مامەڵەی پێوە دەکرێت، کابینەی نۆیەمی حکومەتی هەرێمی کوردستان کاری جدی کردوە بۆ روبەڕوبونەوەی ئەو بابەتە و بۆ یەکەمجاریش لەم کابینەیە یاسای ژمارە (1)ی ساڵی 2020ی تایبەت بە بەرەنگاربونەوەی ماددە هۆشبەرەکان دەرکرا".
 حکومەتی هەرێم کاری کردوە بۆ شیاندنەوە و گەڕاندنەوەی ئەو کەسانەی توشی بەکارهێنانی ماددە هۆشبەربون بۆ نێو کۆمەڵگە
ده‌شڵێت، "حکومەتی هەرێم کاری کردوە بۆ شیاندنەوە و گەڕاندنەوەی ئەو کەسانەی توشی بەکارهێنانی ماددە هۆشبەربون بۆ نێو کۆمەڵگە، ئەوەش بە دروستکردنی نەخۆشخانەیەکی تایبەت بەو باتە و بۆ ئەو مەبەستەش وەزارەتی تەندروستی و وەزارەتی کار و کاروباری کۆمەڵایەتی دەرخستەیەکیان ئامادەکردوە و پێشکەشی ئەنجومەنی وەزیرانیان کردوە، بۆ ئەوەی لەکاتی بەردەستبونی بودجەی پێویست، ئەو پڕۆژەیە جێبەجێ بکرێت". 

وته‌بێژی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان ده‌ڵێت، "تەنها دەکردنی یاسا و کردنەوەی نەخۆشخانە بەس نییە بۆ ئەوەی مادەی هۆشبەر لە هەرێمەکەمان بن بڕ بکەین، ئەو بابەتە پێویستی بە هاوکاری و هەماهەنگی هەمو چین و توێژەکانی کۆمەڵگە هەیە، بەتایبەت مامۆستایانی ئایینی کە کاریگەرییەکی زۆر باشیان لەسەر کۆمەڵگەوە هەیە و دەتوانن هاوکارێکی باش بن لە هۆشیار کردنەوەی کۆمەڵگە لەو بوارەدا، هەروەها پێویستە میدیاکانیش گرنگی بەو باتە بدەن و کاری جددی تر بکەن لەسەر هۆشیارکردنەوەی کۆمەڵگە لە مەترسییەکانی ماددەی هۆشبەر".